El número de octubre de Eureka Express nos deja un panorama lleno de debate y oportunidades: la propuesta de la UE para aumentar la fiscalidad sobre plásticos no reciclados plantea retos clave para la circularidad y la competitividad industrial, mientras España celebra el sólido crecimiento del sector TIC, que continúa generando empleo de calidad y reforzando su peso estratégico en la economía.
En Galicia, la aprobación del primer mercado voluntario de créditos de carbono marca un hito en la transición climática, mientras la futura Ley del Clima refuerza los objetivos de neutralidad carbónica y adaptación al cambio climático. En paralelo, Europa lanza instrumentos como TechEU, destinados a centralizar la financiación de startups y apoyar la innovación en todas sus fases, y ENISA recibe un aluvión de solicitudes para su fondo FEPYME, confirmando el dinamismo del emprendimiento tecnológico.
Galicia, además, se consolida como una de las comunidades con mayor crecimiento de empleo en I+D, reforzando su posición competitiva y su capacidad para atraer talento especializado, mientras la transformación digital y la sostenibilidad siguen marcando el ritmo de la economía y la innovación.
Fiscalidad del plástico en la UE: entre la recaudación y la verdadera circularidad
La Unión Europea ha puesto sobre la mesa una propuesta que está generando un intenso debate en la industria: aumentar la tasa sobre envases de plástico no reciclados de 0,80 €/kg a 1 €/kg, lo que representa un incremento del 25%. En 2023, este gravamen generó unos 7.200 millones de euros destinados al presupuesto comunitario, concebido originalmente para compensar el déficit creado por el Brexit.
La iniciativa busca ampliar los denominados Recursos Propios de la UE, pero desde la European Plastics Converters (EUPC)se han encendido las alarmas. Según esta organización, el incremento no garantiza mejoras medioambientales y puede, de hecho, tener un efecto adverso: comprometer la competitividad de una cadena de valor que ya opera bajo fuertes presiones derivadas de los elevados costes de energía, mano de obra y cumplimiento normativo.
![]()
La EUPC subraya que la tasa debería concebirse como una herramienta de transición hacia la circularidad y no como una fuente de ingresos general. Por ello, propone mantenerla en 0,80 €/kg y destinar los recursos generados a un fondo específico para financiar proyectos de recogida, reciclaje y reincorporación de plásticos reciclados en nuevos productos. Además, reclama una evaluación de impacto rigurosa que analice los efectos sobre la competitividad, la sustitución de materiales y el riesgo de fraudes en las importaciones de materias primas y productos reciclados.
El Tribunal de Cuentas Europeo, en su informe de 2024, también advertía que muchos Estados miembros no están preparados para implementar de forma eficaz este mecanismo. Un aumento prematuro de la tasa podría empujar a los países a buscar soluciones de financiación alternativas que no necesariamente favorezcan la reducción de residuos ni impulsen la economía circular.
Este debate se desarrolla en paralelo a normativas clave como el Reglamento sobre envases y residuos de envases (PPWR), que fija cuotas obligatorias de contenido reciclado entre el 10% y el 35% para 2030, además de la exigencia de que todos los envases sean reciclables. También inciden otras normas como el Reglamento sobre vehículos al final de su vida útil (ELV), la Directiva Marco de Residuos (WFD) o el Reglamento de Ecodiseño para Productos Sostenibles (ESPR), que refuerzan la necesidad de inversiones coordinadas y sostenidas en el tiempo.
La cuestión de fondo es clara: ¿se usará la fiscalidad del plástico como una palanca real para acelerar la transición circular, o se quedará en un simple mecanismo de recaudación?
El sector TIC ya aporta el 26% del PIB español
El Barómetro de la Economía Digital 2025 de AMETIC confirma que el sector tecnológico en España sigue consolidándose como motor económico y estratégico. En 2024, la facturación alcanzó 138.205 millones de euros, un crecimiento interanual del 5,6%, superando nuevamente la evolución del PIB español, mientras que el empleo generado ascendió a 722.990 puestos, un aumento del 7,8% y un crecimiento acumulado del 39,6% desde 2019.
El informe analiza diez indicadores clave que muestran la diversidad y fortaleza del sector: Tecnologías de la Información (TI), con un peso del 52,6% de la facturación; Comunicaciones (21,7%); Contenidos Digitales (14,2%); y Telecomunicaciones y Electrónica (11,5%). Entre los motores de crecimiento destacan la inteligencia artificial generativa, la computación en la nube, la economía del dato, la ciberseguridad y las expectativas en computación cuántica.
El comercio electrónico mantiene un dinamismo notable, con 95.207 millones de euros en ventas y un crecimiento del 13,1%, consolidándose como un motor de consumo clave. El sector TIC representa ya el 26% del PIB, generando casi tres euros de impacto económico por cada euro invertido, y aglutina casi el 20% de las empresas innovadoras españolas.
![]()
Sin embargo, el informe advierte sobre desafíos persistentes: déficit comercial en tecnología (-9.411 millones de euros), caída de la inversión pública TIC tras un año excepcionalmente alto (-38,4%), y retrasos en la digitalización empresarial, especialmente en pymes. En el contexto europeo, España se sitúa en la 8ª posición en la Década Digital y en el 24º puesto mundial en el Network Readiness Index, destacando en infraestructuras digitales y servicios públicos, pero con margen de mejora en adopción de IA, analítica de datos y transformación empresarial.
En conclusión, el sector digital español demuestra un crecimiento sólido y un peso estratégico en la economía, impulsando empleo de calidad, innovación y competitividad, aunque para mantener su posición internacional será clave intensificar la digitalización de empresas, potenciar la inversión en innovación y formación digital, y reforzar la soberanía tecnológica frente a retos globales.
Galicia activa o primeiro mercado voluntario de créditos de carbono
A Xunta de Galicia deu un paso decisivo na loita contra o cambio climático coa aprobación do decreto que regula o mercado voluntario de créditos de carbono, un sistema pioneiro en España que aspira a estar operativo a comezos de 2026.
Este novo instrumento permitirá que cada crédito —equivalente á absorción dunha tonelada de CO₂— poida ser transaccionado de forma voluntaria en condicións de seguridade, trazabilidade e certificación verificable. Para facelo posible, a Administración autonómica licitará este ano unha plataforma electrónica que será o núcleo do sistema, cun orzamento global de 6,8 millóns de euros. Do total, seis millóns destinaranse ao desenvolvemento tecnolóxico da plataforma, mentres que os 800.000 euros restantes financiarán accións de comunicación e a posta en marcha dunha oficina técnica de xestión.
O proxecto inscríbese no marco do SICLE CO₂, unha das oito iniciativas galegas seleccionadas na convocatoria de compra pública innovadora, cofinanciada nun 40% pola Consellería de Medio Ambiente e nun 60% con fondos europeos FID. O obxectivo é impulsar solucións innovadoras baseadas en I+D+i que aínda non están dispoñibles no mercado ou que precisan adaptación.
O sistema contará tamén cun comité técnico especializado encargado de avaliar as metodoloxías de cálculo necesarias para medir con rigor a captura e redución de emisións. Entre os proxectos que poderán xerar créditos figuran a reforestación e conservación de bosques, a restauración de ecosistemas mariños e costeiros, a agricultura e gandería rexenerativas —capaces de reter ata dúas toneladas de carbono por hectárea e ano—, ou o impulso das enerxías renovables.
Cómpre lembrar que o decreto tamén establece límites para evitar a especulación: os propietarios só poderán comercializar ata un 15% dos seus bonos a intermediarios. Con isto preténdese garantir que os beneficios do sistema repercutan directamente nos promotores dos proxectos sostibles.
Con esta medida, Galicia sitúase na vangarda das políticas climáticas rexionais, ofrecendo un mercado voluntario flexible, no que empresas e organizacións poderán adquirir créditos aínda que non teñan a obriga legal de compensar emisións. Un mecanismo que combina innovación, sustentabilidade e competitividade, e que podería converterse nun referente europeo na transición verde.
TechEU centralizará los instrumentos de financiación de startups en la UE
TechEU es el programa del Grupo del Banco Europeo de Inversiones (BEI) diseñado para acelerar la innovación en toda Europa, apoyando a empresas desde la concepción de una idea hasta su salida al mercado y liderazgo industrial. Su objetivo es conectar a los innovadores con el financiamiento y la experiencia adecuados, facilitando el crecimiento y promoviendo tecnologías que puedan cambiar las reglas del juego.
El programa ofrece un conjunto integral de instrumentos para respaldar proyectos de alto riesgo y empresas innovadoras en todas las etapas de su trayectoria inversora, desde el laboratorio hasta la expansión comercial. TechEU funciona como una plataforma integral, que combina apoyo financiero y asesoramiento experto, simplificando el acceso a los recursos del Grupo BEI.
![]()
Entre sus ventajas destacan la respuesta rápida a propuestas de financiación, instrumentos paneuropeos para reforzar la Unión de Mercados de Capitales y un acceso más sencillo a la financiación a través de su plataforma centralizada.
El programa está dirigido a un amplio espectro de empresas europeas, desde startups, scaleups y empresas en crecimiento hasta corporaciones consolidadas. Europa es una potencia en investigación e industria, con empresas innovadoras, supercomputadoras, centros de investigación de primer nivel y un ecosistema vibrante de startups que generan crecimiento económico y empleo de calidad. Sin embargo, muchas compañías encuentran dificultades para acceder al capital adecuado en todas las fases de su desarrollo. TechEU se ha creado para cerrar esta brecha y potenciar la economía de la innovación.
El programa financia a entidades públicas y privadas que desarrollen investigación y desarrollo tecnológico, empresas innovadoras en expansión, corporaciones europeas que buscan adquirir innovación, proyectos de infraestructura tecnológica y digital, así como startups y scaleups que quieran crecer en Europa mediante soluciones de salida al mercado, incluyendo ofertas públicas iniciales (IPO).
TechEU movilizará 70.000 millones de euros en financiación de deuda y capital, con un impacto esperado de hasta 250.000 millones de euros para 2027. La iniciativa se centra en apoyar productos, servicios y tecnologías que fortalezcan el liderazgo digital de Europa, la autonomía estratégica, el acceso seguro a materias primas críticas y la investigación e innovación. En conjunto, TechEU representa un impulso sin precedentes para transformar la innovación europea en impacto real y sostenido.
Galicia impulsa a súa primeira Lei do Clima para acadar a neutralidade carbónica en 2040
O Consello da Xunta de Galicia aprobou o proxecto da primeira Lei do clima da comunidade, coa ambiciosa meta de acadar a neutralidade climática en 2040, adiantándose unha década aos obxectivos da Unión Europea. A norma será remitida ao Parlamento galego para a súa tramitación e aprobación definitiva antes de fin de ano, co obxectivo de dotar a Galicia de ferramentas, órganos e instrumentos que garanten unha transición ecolóxica xusta, sostible e xeradora de emprego verde.
O presidente da Xunta, Alfonso Rueda, enmarcou esta iniciativa na traxectoria de Galicia na loita contra o cambio climático, sinalando que o clima será un eixe transversal de todas as políticas públicas: calquera contrato, plan ou política da Xunta deberá ter en conta a perspectiva climática.
A futura lei establece obxectivos de mitigación e adaptación. En mitigación, priorízase a redución das emisións de gases de efecto invernadoiro (GEI) e o fortalecemento dos sumidoiros de carbono. En adaptación, pretende reforzar a resiliencia da sociedade e dos sectores produtivos fronte aos fenómenos derivados do cambio climático. O compromiso máis ambicioso é reducir nun 75% as emisións de GEI para 2030 respecto a 1990, cifra pioneira en España. Galicia xa liderara a redución de emisións netas desde 1990, cun descenso do 61,7% en 2023.
![]()
A lei tamén inclúe accións concretas de adaptación, como a creación de refuxios climáticos, o fomento de solucións baseadas na natureza e o lanzamento dunha aplicación piloto en Ourense que ofrecerá mapas en tempo real de illas de calor, zonas de refuxio e recomendacións ante temperaturas extremas.
Para integrar a perspectiva climática na xestión pública, a norma obriga a incorporar criterios climáticos en plans, programas, contratos e subvencións. Ademais, impulsa a contratación pública verde mediante cláusulas ambientais e a medición da folla de carbono, priorizando produtos e servizos próximos e de baixo impacto.
A lei contempla tamén a creación dun sistema voluntario de créditos de carbono, un rexistro de promotores da neutralidade climática e o reforzo das redes de observación meteorolóxica e calidade do aire. Consolidará órganos existentes, como a Comisión Interdepartamental de Cambio Climático, e novas ferramentas como o Portal de Acción Climática e a Oficina de Cambio Climático de Galicia.
Con esta norma, Galicia completa o marco iniciado coa Estratexia Galega de Cambio Climático (2019), sumándose á Estratexia de Economía Circular 2020-2030 e á Lei de residuos e solos contaminados (2021), situándose como referente europeo en transición ecolóxica e acción climática.
Enisa recibe en solo un mes 582 propuestas para beneficiarse del fondo para startups
El Fondo de Emprendimiento y de la Pequeña y Mediana Empresa (FEPYME), dotado con 303 millones de euros y gestionado por ENISA, ha recibido en su primer mes de vigencia 582 solicitudes de financiación por un importe total de 153 millones de euros. Este alto nivel de interés evidencia la fuerte demanda de instrumentos de apoyo estables y confiables para startups y pymes innovadoras en España.
El Ministerio de Industria y Turismo señala que FEPYME busca reforzar la transformación del modelo productivo hacia una economía más innovadora y resiliente, ofreciendo préstamos participativos a empresas del sector privado para impulsar proyectos emprendedores con potencial de crecimiento.
Los préstamos del fondo provienen del Mecanismo de Recuperación y Resiliencia (MRR) y cuentan con condiciones adaptadas a las necesidades de startups y pymes: un plazo máximo de amortización de siete años, hasta cinco años de carencia para devolver el principal y cuantías entre 25.000 € y 1,5 millones €, sin superar los fondos propios de la empresa. Para la concesión del préstamo no se exigen garantías adicionales más allá de la viabilidad técnica y económica del proyecto.
![]()
Con FEPYME, ENISA triplica su presupuesto histórico, ofreciendo un instrumento sólido que aporta seguridad y confianza a los emprendedores y fortalece el ecosistema empresarial. Este fondo facilita la consolidación de proyectos innovadores, promueve el crecimiento de pymes tecnológicas y refuerza la competitividad de la economía española.
En apenas un mes, el elevado número de solicitudes demuestra que FEPYME se ha convertido en una herramienta clave para startups y pymes, acelerando su desarrollo, generando empleo y contribuyendo a la construcción de un modelo productivo más innovador, sostenible y resiliente en España.
Galicia, terceira comunidade onde máis medra o emprego en I+D
Galicia consolídase como unha das comunidades autónomas españolas cun maior crecemento do emprego en investigación e desenvolvemento (I+D), segundo o Informe Indicador Adelantado de Cotec, publicado pola Fundación Cotec para a Innovación, correspondente ao período de xullo de 2024 a xullo de 2025.
O emprego en I+D en Galicia aumentou un 6,3 %, o que equivale a 341 persoas máis, situando a comunidade como a terceira con maior incremento neste indicador, só por detrás de La Rioja e Castilla-La Mancha. Este ritmo de crecemento supera á media estatal do 4 %, e tamén a comunidades con maior peso neste ámbito, como Cataluña (5,3 %) ou Madrid (2,4 %), situándose Galicia 2,3 puntos por encima da media nacional.
O estudo baséase na evolución diferencial dos afiliados á Seguridade Social, unha variable que permite anticipar en que rexións o gasto en I+D podería estar avanzando con maior intensidade.
![]()
Variación do emprego tecnolóxico en Vigo dende a pandemia
Actualmente, o volumen de emprego en I+D en Galicia acada case as 14.000 persoas, confirmando a tendencia observada na última estatística do INE de 2023, que mostraba un aumento do 12,2 % respecto ao ano anterior, fronte ao 7,2 % da media estatal, alcanzando un total de 13.856 persoas.
Estes datos reflicten o fortalecemento do ecosistema innovador galego, así como a crecente capacidade da comunidade para atraer e reter talento especializado en I+D. O incremento sostido do emprego neste sector sitúa Galicia nunha posición competitiva dentro de España, consolidando o seu papel como referente en innovación e desenvolvemento tecnolóxico e contribuíndo ao impulso da economía baseada no coñecemento.
I Gran Foro de Innovación y Emprendimiento: un espacio para transformar ideas en impacto
El próximo 21 de octubre se celebrará en Santiago de Compostela el I Gran Foro de Innovación y Emprendimiento, organizado por APD y la Xunta de Galicia, en el marco del Programa Capacita Directivos, con la colaboración del Círculo de Empresarios de Galicia y Nordés Club Empresarial. Este evento nace con la vocación de convertirse en un espacio de inspiración para empresas y profesionales de espíritu inquieto.
![]()
Entre los integrantes del Comité Asesor que guiará la orientación del evento se encuentra Natalia Nogueira, CEO de Inova, junto a otros referentes del ecosistema gallego como Alfredo Ramos (APD), Fernando Segade (Finsa) o Loreto Fernández (GEM Galicia).
El foro será también un espacio para explorar tendencias, compartir aprendizajes y conocer casos inspiradores de compañías consolidadas y startups, incluyendo proyectos vinculados a la BF ClimaTech, iniciativa en la que participa Inova. Una oportunidad para generar sinergias, impulsar proyectos y reflexionar sobre la innovación abierta, la financiación inteligente y la diversidad como claves para emprender con éxito.
Novas Inova
Un cadro de mando para unha Galicia máis sostible
A Consellería de Medio Ambiente e Cambio Climático vén de poñer en marcha un novo proxecto estratéxico: o deseño dun cadro de mando dixital para monitorizar a xeración e a xestión dos residuos industriais en Galicia, que será desenvolvido por Inova.
O obxectivo principal será o de transformar a enorme cantidade de datos dispoñibles nunha ferramenta áxil, visual e útil para a toma de decisións, reducindo ao mínimo o tempo que as persoas usuarias deben empregar no seu manexo.
A iniciativa baséase na información recollida na Plataforma Galega de Información Ambiental – GaIA eResiduos, que concentra rexistros sobre a produción e tratamento de residuos industriais. Co apoio desta ferramenta, a Consellería xa avanzou na análise dos datos de 2022 e está a traballar cos de 2023, que se complementarán cos rexistros de 2024.
O proxecto desenvolverase en Power BI, unha solución que permitirá crear tres paneis principais:
Un dashboard de xeración de residuos industriais, centrado en indicadores de produción.
Un dashboard de xestión, para seguir a valorización e tratamento dos residuos.
Un dashboard de seguimento do PRIGA (2023-2030), que dará visibilidade ao grao de cumprimento do Plan galego de prevención e xestión.
Con esta aposta, na que Inova aportará a súa experiencia en dixitalización e análise de datos, Galicia dá un paso máis na súa traxectoria cara a unha economía circular, reforzando a transparencia e a eficiencia na xestión ambiental.
Inova desenvolverá o novo mapa do sector ambiental de Galicia
O Cluster de Solucións Ambientais de Galicia (Viratec) confiou en Inova o desenvolvemento e actualización do mapa de capacidades sectorial, unha ferramenta que reunirá nun único catálogo a ampla oferta de capacidades do sector ambiental galego.
Os obxectivos do mpaña son os de facilitar a promoción do sector, aproximar a súa oferta aos usuarios potenciais e permitir a identificación rápida de capacidades específicas, sen necesidade de coñecer en detalle os produtos ou servizos de cada entidade. Trátase, ademais, dunha acción enmarcada no desenvolvemento de mapas sectoriais e tecnolóxicos que reforzan o alcance e a visibilidade das organizacións que integran Viratec.
O proxecto prevé a creación dunha base de datos en liña con acceso mediante navegador, acompañada dun buscador con filtros avanzados e paneis diferenciados para usuarios e administradores.
Un dos puntos máis innovadores será a integración dunha aplicación de intelixencia artificial, que permitirá realizar procuras empregando linguaxe natural. Este asistente virtual facilitará consultas máis intuitivas, rápidas e accesibles para calquera usuario.
Con esta iniciativa, Viratec e Inova contribúen a fortalecer o ecosistema ambiental galego, ofrecendo unha ferramenta dixital que mellorará a promoción, a colaboración e a proxección internacional do sector.